W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Mogą Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce prywatności Cookies"

Rozumiem i zgadzam się

Materiały eksploatacyjne w nowoczesnych samochodach – jak dbać o nowoczesny układ napędowy?

Envato

2026-01-27 / Autor: Warta / Artykuł sponsorowany

Właściwa dbałość o samochód wykracza dziś poza proste tankowanie i sporadyczne dolewanie płynu do spryskiwaczy. Świadomy kierowca musi rozumieć, jak funkcjonują poszczególne podzespoły i dlaczego regularna wymiana płynów ustrojowych jest inwestycją w długowieczność pojazdu, a nie tylko przykrym obowiązkiem. Zrozumienie potrzeb swojego samochodu to klucz do bezawaryjnej eksploatacji przez setki tysięcy kilometrów, niezależnie od tego, czy poruszamy się w gęstym ruchu miejskim, czy pokonujemy długie trasy autostradowe.

Olej silnikowy i filtry – pierwsza linia obrony silnika

Serce każdego samochodu, czyli silnik, w nowoczesnych konstrukcjach pracuje pod ogromnym obciążeniem. Trend downsizingu, czyli zmniejszania pojemności skokowej przy jednoczesnym zwiększaniu mocy za pomocą turbosprężarek, sprawia, że elementy silnika są poddawane ekstremalnym temperaturom i ciśnieniom. W takich warunkach olej silnikowy pełni rolę krytyczną. Nie tylko smaruje on ruchome elementy, minimalizując tarcie, ale także odprowadza ciepło z najbardziej obciążonych stref, takich jak łożyska turbosprężarki czy denka tłoków. Ponadto, nowoczesne oleje muszą współpracować z rozbudowanymi systemami oczyszczania spalin, takimi jak filtry cząstek stałych (DPF, GPF czy FAP).

Kluczową kwestią jest interwał wymiany oleju. Choć wielu producentów stosuje procedury typu „Long Life", sugerujące wymianę środka smarnego co 30 tysięcy kilometrów, większość niezależnych mechaników i ekspertów motoryzacyjnych zaleca skrócenie tego okresu o połowę, a w przypadku jazdy głównie miejskiej – nawet do 10-12 tysięcy kilometrów. Jazda na krótkich dystansach, częste uruchamianie zimnego silnika i stanie w korkach powodują szybszą degradację oleju, jego rozrzedzanie paliwem oraz utratę właściwości ochronnych.

Nie można zapominać również o filtrach powietrza i paliwa. Nowoczesne układy wtryskowe pracują pod ciśnieniem rzędu 2000–2500 barów. W takich warunkach nawet mikroskopijne zanieczyszczenie, które przedostanie się przez filtr paliwa, może uszkodzić wtryskiwacze piezoelektryczne lub pompę wysokiego ciśnienia. Z kolei czysty filtr powietrza gwarantuje optymalny skład mieszanki paliwowo-powietrznej, co bezpośrednio wpływa na spalanie i kondycję turbosprężarki.

Zdjęcie: olej silnikowy i filtry - pierwsza linia obrony silnika (źródło: Envato)

Energia elektryczna w służbie mechaniki

Współczesny samochód to nie tylko mechanika, ale przede wszystkim rozbudowana elektronika. Systemy bezpieczeństwa, czujniki, sterowniki silnika, elektryczne wspomaganie kierownicy czy zaawansowane multimedia – wszystko to wymaga stabilnego zasilania. Do tego dochodzi system Start-Stop, który automatycznie wyłącza silnik podczas postoju, aby oszczędzać paliwo i redukować emisję spalin. To rozwiązanie stawia przed układem elektrycznym, a w szczególności przed akumulatorem, ogromne wyzwania. W tradycyjnym aucie rozrusznik używany był kilka razy dziennie. W aucie z systemem Start-Stop może być uruchamiany kilkadziesiąt razy w ciągu jednej podróży przez miasto.

Dlatego też w nowoczesnych pojazdach stosuje się specjalistyczne akumulatory wykonane w technologii AGM lub EFB, które są przystosowane do pracy cyklicznej i szybkiego przyjmowania ładunku. Zaniedbanie stanu baterii w nowoczesnym aucie objawia się inaczej niż w starszych modelach. Zamiast powolnego kręcenia rozrusznikiem, możemy spotkać się z lawiną błędów wyświetlanych na desce rozdzielczej – od awarii ABS, przez błędy sterowania silnikiem, aż po wyłączenie systemów komfortu. Sterowniki, wykrywając spadki napięcia, zaczynają odłączać poszczególne moduły, by zachować energię na rozruch.

Dbanie o kondycję baterii jest więc kluczowe, szczególnie jeśli auto jest użytkowane sporadycznie lub na bardzo krótkich odcinkach. Warto regularnie kontrolować stan naładowania, a w okresach dłuższego postoju lub ekstremalnych mrozów wspomagać się zewnętrznymi urządzeniami. Poprawne ładowanie akumulatora prostownikiem mikroprocesorowym może uratować nas przed przykrą niespodzianką o poranku i wydłużyć żywotność baterii o kilka lat.

Płyny eksploatacyjne – cisi bohaterowie układu napędowego

Oprócz oleju silnikowego, w samochodzie krążą inne płyny, których rola jest równie istotna, a często marginalizowana. Jednym z nich jest płyn chłodniczy. Nowoczesne silniki pracują w bardzo wysokich temperaturach roboczych, aby spełnić normy emisji spalin. Płyn chłodniczy musi nie tylko odprowadzać ciepło, ale także chronić układ przed korozją, kawitacją i odkładaniem się kamienia. Z czasem traci on swoje właściwości antykorozyjne i smarne, dlatego zaleca się jego regularną kontrolę i wymianę co kilka lat.

Równie istotny jest płyn hamulcowy. Jest on substancją higroskopijną, co oznacza, że chłonie wodę z otoczenia. Nawet niewielka zawartość wody w płynie hamulcowym drastycznie obniża jego temperaturę wrzenia. Podczas dynamicznej jazdy lub zjazdu z wzniesienia, płyn może się zagotować, co skutkuje nagłą utratą skuteczności hamulców – pedał "wpada w podłogę". Ponadto woda w układzie powoduje korozję drogich elementów, takich jak pompa ABS czy zaciski hamulcowe.

Nie można pominąć oleju w skrzyni biegów. Wielu producentów aut twierdzi, że olej w skrzyni jest „dożywotni”. Producenci skrzyń biegów mają jednak odmienne zdanie i zalecają wymianę co 60-80 tysięcy kilometrów. Zużyty olej traci lepkość i jest zanieczyszczony opiłkami metalu, co przyspiesza zużycie sprzęgieł, elektrozaworów i łożysk. Wymiana oleju w skrzyni biegów, choć bywa kosztowna, jest ułamkiem kwoty, jaką trzeba zapłacić za remont generalny przekładni.

Sezonowa dbałość o kondycję nadwozia i podwozia

Stan techniczny układu napędowego jest nierozerwalnie związany z ogólną kondycją samochodu, w tym jego karoserii i podwozia. Nowoczesne samochody są naszpikowane czujnikami i wiązkami elektrycznymi, które często biegną pod podłogą pojazdu lub w nadkolach. Korozja atakująca elementy konstrukcyjne, przewody hamulcowe czy punkty masowe instalacji elektrycznej może doprowadzić do poważnych awarii, które unieruchomią pojazd tak samo skutecznie, jak usterka silnika. Szczególnie trudnym okresem dla każdego pojazdu są miesiące zimowe, kiedy na drogach pojawia się sól drogowa i agresywna chemia do roztapiania śniegu.

Zabłocone nadkola gromadzące wilgoć to idealne środowisko do rozwoju rdzy. Dlatego tak ważna jest profilaktyka i regularne mycie podwozia, a także zabezpieczanie lakieru. Skuteczna ochrona auta przed korozją zimą obejmuje nie tylko woskowanie karoserii, ale także inspekcję ubytków w zabezpieczeniu antykorozyjnym podwozia. Warto pamiętać, że nowoczesne auta często posiadają osłony aerodynamiczne pod spodem, pod którymi może gromadzić się błoto z solą – ich demontaż i czyszczenie raz do roku może uchronić nas przed kosztownymi naprawami blacharskimi czy wymianą skorodowanych elementów zawieszenia.

Zdjęcie: sezonowa dbalosc o kondycję nadwozia i podwozia (źródło: Envato)

Bezpieczeństwo finansowe i spokój ducha

Utrzymanie samochodu w nienagannej kondycji technicznej to podstawa bezpieczeństwa na drodze. Sprawny układ hamulcowy, dobre opony i niezawodny silnik pozwalają uniknąć wielu niebezpiecznych sytuacji. Jednak nawet najlepiej serwisowany pojazd jest tylko maszyną, a na drodze jesteśmy zależni również od innych uczestników ruchu oraz czynników losowych. Awaria z dala od domu, kolizja nie z naszej winy czy uszkodzenie szyby przez kamień to zdarzenia, których nie da się w pełni przewidzieć ani im zapobiec poprzez sam serwis mechaniczny.

Posiadanie ubezpieczenia komunikacyjnego to nie tylko spełnienie ustawowego obowiązku, ale przede wszystkim tarcza ochronna dla naszego portfela. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej (OC) chroni nas przed finansowymi konsekwencjami szkód wyrządzonych innym, natomiast dobrowolne ubezpieczenia, takie jak Auto Casco (AC) czy Assistance, zapewniają wsparcie, gdy to my potrzebujemy pomocy. Holowanie po awarii, auto zastępcze czy pokrycie kosztów naprawy własnego pojazdu po stłuczce to realna pomoc w stresującej sytuacji.

Wybierając polisę, warto dokładnie przeanalizować swoje potrzeby i zakres ochrony. Często kierowcy skupiają się jedynie na cenie, zapominając o tym, jak ważne są limity holowania czy zakres terytorialny ubezpieczenia. Narzędziem, które ułatwia podjęcie świadomej decyzji i szybkie oszacowanie kosztów, jest kalkulator OC. Pozwala on w domowym zaciszu sprawdzić różne warianty ubezpieczenia i dopasować je do specyfiki posiadanego auta oraz własnego stylu życia.